مخبر - 1398/05/25 - لزوم متنوع­ سازی سبد تسهیلات بانکی

لزوم متنوع­ سازی سبد تسهیلات بانکی
در حال حاضر تسهیلات مشارکت مدنی و فروش اقساطی پُرکاربردترین تسهیلات بانکی هستند که در حدود بیش از 60 درصد تسهیلات اعطایی را به خود اختصاص داده ­اند.
لزوم متنوع­ سازی سبد تسهیلات بانکی

یکی از مواردی که به عنوان نقطه قوت بانکداری بدون ربا به عنوان جایگزین بانکداری متعارف مطرح شده وجود ابزارهای مالی متعدد و متنوع برای بانک­ها و استفاده کنندگان از خدمات آنها است. بر این اساس عقود مختلفی جهت عملیات بانکی معرفی و در کنار آن برخی تجربه­ های موفق بانکداری اسلامی در سایر کشورها نیز به این مجموعه اضافه شده تا سبد محصولات متنوع شود.

با وجود اینکه تعداد تسهیلات مالی مبتنی بر عقود اسلامی متعدد است، با این حال عملکرد بانک ها در کشور نشان می­ دهد بیشتر تمرکز در زمینه اعطای تسهیلات بر روی دو تا سه عقد خاص معطوف است و تمایلی برای ورود و استفاده از ظرفیت های دیگر بانکداری اسلامی چندان در بین بانک ها مشاهده نمی ­شود.

این امر سبب شده زمانی که خانوار یا بنگاه اقتصادی با مشکلات مالی مواجه می شود با گزینه­ های مالی مناسبی جهت تامین مالی روبرو نبوده و به ناچار برای اخذ تسهیلات به استفاده از قراردادهای صوری روی بیاورد، در حالی که اگر از ظرفیت های موجود در بانکداری اسلامی استفاده شود هم شمول مالی بیشتر شده و هم مشکل صوری بودن قراردادها نیز به خودی خود حل می شود.

به عنوان نمونه تسهیلات مرابحه یکی از انواع تسهیلات است که بر اساس تجربه بانکداری اسلامی در سایر کشورها از سال 1394 به سبد تسهیلات بانکی اضافه شده و در همین مدت کوتاه توانسته است سهم قابل قبولی را در بازار بانکی از آن خود کند و از لحاظ سهم به سومین تسهیلات پرکاربرد نظام بانکی تبدیل شود.

در حال حاضر تسهیلات مشارکت مدنی و فروش اقساطی پرکاربردترین تسهیلات بانکی هستند که در حدود بیش از 60 درصد تسهیلات اعطایی را به خود اختصاص داده ­اند. گزینه سایر که مجموع خرید دین، اموال معاملات و مطالبات معوق است (در حقیقت این گزینه را می­توان وام های سوخت شده نظام بانکی عنوان کرد و در نتیجه جزء عقود بانکی نیستند) در حدود 11.6 درصد از تسهیلات را به خود اختصاص داده است و رتبه بعدی همان تسهیلات مرابحه است که سهم 10 درصدی از بازار تسهیلات را دارد. مشاهده می ­شود چهار مورد مذکور سهم بیش از 80 درصدی را در کل تسهیلات بانکی دارند و سهم بقیه عقود بانکداری بسیار کم و پایین است.

با این حال اگر بانک ها را به دو بخش بانک های دولتی (از مجموع بانک های تجاری و تخصصی دولتی) و خصوصی تقسیم ­بندی کنیم متوجه اختلاف معناداری بین نحوه تسهیلات­ دهی این موسسات بر مبنای دولتی و غیردولتی بودن می­ شویم. آمار و اطلاعات تسهیلات اعطایی نشان می دهد در حالی که بانک های غیردولتی یا همان خصوصی در حدود 41.2 درصد تسهیلات خود را در بخش تسهیلات مشارکت مدنی صرف کردند این رقم در بانک های دولتی تنها 14.8 درصد است و به طور معکوس تسهیلات فروش اقساطی در بانک های دولتی در حدود 48 درصد تسهیلات را به خود اختصاص داده است در حالی که این رقم در بین بانک های غیردولتی تنها 18.5 درصد است.

البته باید بدانیم چهار بانک ملت، تجارت، صادرات و رفاه کارگران در تقسیم­ بندی بانک مرکزی به عنوان بانک های غیردولتی یا همان خصوصی طبقه ­بندی می­ شوند و شاید اگر این بانک ها نیز از طبقه بانک های غیردولتی حذف می ­شدند ارقام در بانک های غیردولتی به صورت ناهمگون تری به نفع تسهیلات مشارکت مدنی قرار می­ گرفت. این آمار نشان می­ دهد که بانک های خصوصی در عین موفقیت در جمع­­ آوری سپرده­ های مردم اما سرمایه حاصله از این مبالغ را در قالب تسهیلات خاص مشارکت مدنی در اختیار متقاضیان قرار می ­دهند و تمایلی به اعطای تسهیلات در سایر عقود ندارند.

باید به این نکته اشاره کرد که عمده قراردادهای فروش اقساطی و جعاله در قالب تسهیلات خرد در اختیار متقاضیان قرار می ­گیرد و در نتیجه تامین مالی خانوارها و به نوعی دهک های متوسط و پایین بر عهده بانک های دولتی است و این بانک ها تسهیلات را در قالب وام مسکن، خرید خودرو و کالا، جعاله و ... در اختیار این قبیل متقاضیان قرار می­ دهند و در سوی مقابل بانک های غیردولتی یا خصوصی بیشتر تمایل دارند تسهیلات را به شرکت ها، بازرگانان، انبوه ­سازان ساختمانی و ... اعطا کنند.

این مسئله این حقیقت را نمایان می ­سازد که بر خلاف تصور عمومی بانک های خصوصی تمایلی به تنوع بخشیدن به سبد تسهیلات خود ندارند و بیشتر استراتژی خود را بر در اختیار گرفتن مشتریان "کم اما کلان" نهاده ­اند لذا نیازی نیست برای این تعداد محدود قالب های مختلف وام طراحی شود، اما بانک های دولتی در زمینه تامین مالی تنوع بیشتری برای ارائه تسهیلات دارند چرا که دامنه مشتریان و مراجعان آنها بیشتر است. البته یکی از دلایلی که بانک های خصوصی به این نوع خاص از تسهیلات تمایل داشتند اختلاف سود مصوب تسهیلات مبادله ­ای و مشارکتی بود که با توجه به بالاتربودن سود تسهیلات مشارکتی، قابل انتظار بود که بانک های غیردولتی به عنوان بنگاه هایی که به دنبال کسب سود بالاتر هستند به این تسهیلات تمایل پیدا کنند اما با این حال این رویه بعد از سال 1395 و برابر شدن سود تسهیلات مشارکتی و مبادله ­ای همچنان ادامه دارد.

در مجموع، به نظر می­ رسد بانک ها علاوه بر توجه ویژه به اعطای تسهیلات خرد، بایستی در جهت متنوع سازی سبد تسهیلات گام بردارند. در این رابطه نقش بانک مرکزی به عنوان مقام ناظر بازار پول از اهمیت برخوردار است. ضرورت دارد بانک مرکزی جهت ایجاد تعادل و ارتقای شمول مالی در کشور بانک ها به خصوص بانک های غیردولتی را در راستای اعطای حداقل درصدی از تسهیلات خود در قالب تسهیلات خرد هدایت نماید تا اقشار و دهک ­های پایین جامعه نیز در تامین نیازهای خود با مشکل مواجه نشده و امکان استفاده از خدمات و تسهیلات بانکی برای تمام اقشار فراهم شود.

منبع: ایبِنا

زهرا معافی (کارشناس اقتصادی)

منبع خبر : ایبنا

محتوای این خبر به صورت خودکار از «ایبنا» دریافت شده و «مخبرنیوز» بدون هیچ دخل و تصرفی آنرا باز نشر داده است. اگر به هر دلیلی احساس می کنید محتوای منتشر شده مطلوب نیست، خواهشمند است با استفاده از این لینک ما را مطلع نمایید تا بدون درنگ آنرا حذف نماییم.
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه مخبرنیوز مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.
کلیدواژه های این خبر
صادرات   تسهیلات   تجاری   خانوار   اعطای تسهیلات   خرید آنلاین   قبولی   مطالبات معوق   قراردادها   نظام بانکی   مشارکت مدنی   غیردولتی   بانک ملت   معطوف   بازار   بانک مرکزی   سرمایه   تسهیلات بانکی   بانک ها   بانکداری اسلامی   دولتی و خصوصی   بنگاه های اقتصادی   تامین مالی   بانک های دولتی   بانکداری   فروش اقساطی   بانک های خصوصی  
اخبار مرتبط
علت عدم ترخیص 1000خودرو از گمرک؟
ناطقان نیوز
مقصر عدم ترخیص 10000 خودرو در گمرک کیست؟
پدال نیوز
طرح های در آستانه بهره برداری برای اعطای تسهیلات تکمیلی در اولویت قرار گیرند
آریا
اولویت تسهیلات تکمیلی به طرح های در آستانه بهره برداری
صدا و سیما
مقصر عدم ترخیص 1000 خودرو در گمرک، واردکننده ها هستند
مهر نیوز
راهکار مدیرعامل بانک توسعه صادرات برای کاهش تعداد شعب
تحریر نو
ماهیت بانکداری بدون ربا، بنگاه داری بانکها است
رادیو گفتگو
راهکار پیشنهادی مدیرعامل بانک توسعه صادرات برای کاهش تعداد شعب بانکها
ایران اکونومیست
راهکارهایی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
شبستان
راهکار پیشنهادی برای کاهش تعداد شعب بانکها
پول نیوز
راهکار پیشنهادی دکتر صالح آبادی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
اقتصادگردان
راهکارپیشنهادی صالح آبادی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
آریا
مزایا و موانع اجرای موفق عملیات بازار باز/ «فروش دِین» مشکل شرعی ندارد
ایکنا
راهکارپیشنهادی دکتر صالح آبادی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
ایبنا
وام دادن برای بانک ها نمی صرفد
اخبار بانک
انتشار اوراق، راهکاری برای تامین مالی شرکت ها
بورس نیوز
بانک ها از چنگ اَبَرسهامداران خارج می شوند؟
افکار نیوز
پرداخت 1200 میلیارد تومان تسهیلات رونق تولید در استان مرکزی هدف گذاری شد
تسنیم
وام 500 میلیون تومانی بدون وثیقه برای زنان کارآفرین + جزئیات
باشگاه خبرنگاران
بانکداری با اسلام به هیچ وجه قابل جمع شدن نیست
شعار سال
چالش های شرعی امهال مطالبات غیرجاری
ایبنا
فرصت 3 ساله یا 30 ساله برای تصویب بانکداری اسلامی؟
ایکنا
همتی: عملیات بازار باز از اواخر شهریور اجرا می شود
بازار نیوز
بانک ها گردابی برای گیرندگان تسهیلات
ایسنا
شتاب افزایشی تورم کنترل شده است/ اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور
ملیت
همتی: شتاب افزایشی تورم کنترل شده است/ اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور
الف
عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور اجرا می شود/تغییر در نحوه امهال وام ها در دستور کار
عصر مالی
اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور | نحوه امهال وام تغییر می کند
همشهری آنلاین
اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور
بهار نیوز
آغاز اجرای عملیات بازار باز از اواخر شهریور
فارس
سقف سهام داری افراد در بانک ها باید کمتر از 33 درصد باشد
خبرگزاری موج
سیاست های پولی چیزی جز اجرای عملیات بازار باز بانکی نیست
مرور نیوز
اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور / نحوه امهال وام تغییر می کند
ایسنا
تامین مالی غیربانکی تولید
ایبنا
واکنش سپرده های بانکی به چهار علامت
اقتصاد آنلاین ایران
سرمایه بانک های دولتی 2.4 برابر شد
پانا
چرا دولت بانک ها را وادار به بنگاه داری می کند؟
شعار سال
سیاست های ارزی به صورت سه شیفت فساد تولید می کند
ساعت 24
تامین مالی بنگاه های تولیدی بدون خلق پول
بانکداری ایرانی
افت تسهیلات دهی به تولید
راه امروز
اخبار مرتبط
bltناطقان نیوز : علت عدم ترخیص 1000خودرو از گمرک؟
bltپدال نیوز : مقصر عدم ترخیص 10000 خودرو در گمرک کیست؟
bltآریا : طرح های در آستانه بهره برداری برای اعطای تسهیلات تکمیلی در اولویت قرار گیرند
bltصدا و سیما : اولویت تسهیلات تکمیلی به طرح های در آستانه بهره برداری
bltمهر نیوز : مقصر عدم ترخیص 1000 خودرو در گمرک، واردکننده ها هستند
bltتحریر نو : راهکار مدیرعامل بانک توسعه صادرات برای کاهش تعداد شعب
bltرادیو گفتگو : ماهیت بانکداری بدون ربا، بنگاه داری بانکها است
bltایران اکونومیست : راهکار پیشنهادی مدیرعامل بانک توسعه صادرات برای کاهش تعداد شعب بانکها
bltشبستان : راهکارهایی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
bltپول نیوز : راهکار پیشنهادی برای کاهش تعداد شعب بانکها
bltاقتصادگردان : راهکار پیشنهادی دکتر صالح آبادی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
bltآریا : راهکارپیشنهادی صالح آبادی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
bltایکنا : مزایا و موانع اجرای موفق عملیات بازار باز/ «فروش دِین» مشکل شرعی ندارد
bltایبنا : راهکارپیشنهادی دکتر صالح آبادی برای کاهش تعدادشعب بانک ها
bltاخبار بانک : وام دادن برای بانک ها نمی صرفد
bltبورس نیوز : انتشار اوراق، راهکاری برای تامین مالی شرکت ها
bltافکار نیوز : بانک ها از چنگ اَبَرسهامداران خارج می شوند؟
bltتسنیم : پرداخت 1200 میلیارد تومان تسهیلات رونق تولید در استان مرکزی هدف گذاری شد
bltباشگاه خبرنگاران : وام 500 میلیون تومانی بدون وثیقه برای زنان کارآفرین + جزئیات
bltشعار سال : بانکداری با اسلام به هیچ وجه قابل جمع شدن نیست
bltایبنا : چالش های شرعی امهال مطالبات غیرجاری
bltایکنا : فرصت 3 ساله یا 30 ساله برای تصویب بانکداری اسلامی؟
bltبازار نیوز : همتی: عملیات بازار باز از اواخر شهریور اجرا می شود
bltایسنا : بانک ها گردابی برای گیرندگان تسهیلات
bltملیت : شتاب افزایشی تورم کنترل شده است/ اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور
bltالف : همتی: شتاب افزایشی تورم کنترل شده است/ اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور
bltعصر مالی : عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور اجرا می شود/تغییر در نحوه امهال وام ها در دستور کار
bltهمشهری آنلاین : اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور | نحوه امهال وام تغییر می کند
bltبهار نیوز : اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور
bltفارس : آغاز اجرای عملیات بازار باز از اواخر شهریور
bltخبرگزاری موج : سقف سهام داری افراد در بانک ها باید کمتر از 33 درصد باشد
bltمرور نیوز : سیاست های پولی چیزی جز اجرای عملیات بازار باز بانکی نیست
bltایسنا : اجرای عملیات بازار باز بانکی تا پایان شهریور / نحوه امهال وام تغییر می کند
bltایبنا : تامین مالی غیربانکی تولید
bltاقتصاد آنلاین ایران : واکنش سپرده های بانکی به چهار علامت
bltپانا : سرمایه بانک های دولتی 2.4 برابر شد
bltشعار سال : چرا دولت بانک ها را وادار به بنگاه داری می کند؟
bltساعت 24 : سیاست های ارزی به صورت سه شیفت فساد تولید می کند
bltبانکداری ایرانی : تامین مالی بنگاه های تولیدی بدون خلق پول
bltراه امروز : افت تسهیلات دهی به تولید
پستهای شبکه های اجتماعی مرتبط




 |  درباره ما |  ارتباط با ما |  تبلیغات |  آخرین پستها |  تیتراخبار |  خبرگزاریها |  صفحه اصلی | 

مخبر جامعترین و بزرگترین سایت جمع آوری اخبار ایران می باشد که توسط موتور هوشمند جمع آوری و پیش پردازش اخبار هزاران فید خبری را جمع آوری نموده و در اختیار مخاطبان قرار می دهد.
مخبر هیچگونه مسئولیتی در قبال محتوای منتشر شده نخواهد داشت.