مخبر - 1397/01/15 - پیچیدگی های دیدار 3 همسایه

پیچیدگی های دیدار 3 همسایه
تهران- ايرنا- سفر رئيس جمهوري به ترکيه براي جلسه مشترک سران سه کشور مؤثر در جنگ داخلي و سرنوشت سوريه، ظاهرا به دنبال توافقات آستانه انجام مي شود. هم زماني اين ديدار با اقدامات نظامي در گوشه و کنار سوريه که با مقابله جدي طرف هاي ديگر مواجه نشده، بر پيچيدگي هاي آن افزوده است.
پیچیدگی های دیدار 3 همسایه

روزنامه شرق در سرمقاله ای به قلم فریدون مجلسی تحلیلگر روابط بین الملل، نوشته است: پیشروی ترکیه در بخش های کردنشین شمالی با عنوان یا به بهانه ایجاد فاصله و سپری حفاظتی برای جلوگیری از پناه گرفتن شورشیان کُرد پ ک ک، پیشروی ارتش سوریه در مناطق نزدیک به دمشق که مدت ها در اشغال نیروهای مختلف شبه نظامی و ارتش موسوم به آزاد بوده اند، بدون مقاومت جدی به گشودن مفر و راه خروج امن با دخالت روسیه و صلیب سرخ بین المللی، نشان از تفاهم های پشت پرده ای دارد که لابد در آن رضایت طرف های مختلف با توجه به دستاوردهایشان مطرح بوده است. همچنین این دیدار هم زمان است با واکنش خشن اسرائیل به پیاده روی «روز زمین» از سوی فلسطینی های معترضی که خانه ها و املاکشان از سوی اسرائیل غصب شده و منجر به کشته و زخمی شدن چندین فلسطینی شده است.
اردوغان به عنوان رئیس جمهور نخستین کشور اسلامی که از سال ها پیش با اسرائیل روابط سیاسی برقرار کرده، در قبال خشونت اسرائیل، حمله شدید اللحنی به آن کرده است. این واکنش او یادآور اعتراض مشابهی است که چند سال پیش در اجلاس داووس در مقابل شیمون پرِز از خود نشان داد و اجلاس را ترک کرد و این کار با وجود روابط سیاسی و اقتصادی گسترده ترکیه و اسرائیل، باعث کسب اعتبار و محبوبیت او در میان جریانات عرب شد. این بار نیز اردوغان قبل از دیدار سران سه کشور، برای خود جو و موقعیتی ایجاد کرده که با وجود پیشروی های نظامی بحث انگیزش در مناطق کردنشین سوریه، به عنوان کشور اسلامی مقتدر منطقه مطرح است که با دور نگه داشتن خود از کشمکش های شیعه و سنی، توانسته دیدار با رئیس جمهوری ایران را در این اجلاس تسهیل کند. دولت آک پارتی خواهان آن است که در خطوط لوله انتقال نفت و گاز ایران، عراق و سوریه به مدیترانه، سهم و مشارکت داشته باشد.
پایانه نفتی جیحان ترکیه که از سواحل سوریه چندان دور نیست، هم اکنون نیز ترمینال معتبر خطوط لوله انتقال نفت از جمهوری آذربایجان است. مضافا اینکه ترکیه می خواهد سیاست ناسیونالیستی سنتی خود را بدون دادن امتیازات خاصی به کُردها که تهدیدی برای تمرکز دولت باشد، ادامه دهد و از اقتدار بیشتر کردها در سوریه و ایجاد پناهگاه برای جنگجویان پ ک ک جلوگیری کند. در عین حال ترکیه مشتاق است صلح و آرامش به سوریه بازگردد و بازار آن کشور که حیاط خلوت اختصاصی بازرگانی خارجی ترکیه محسوب می شد، بار دیگر به وضع سنتی خود بازگردد.
در سوی مقابل، ایران خواهان آن است که اولا با اصلاحی که در وضعیت اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و حتی نظامی اکثریت شیعه لبنان پدید آمده است، بتواند در شرایط بازگشت آرامش به سوریه سهمی در بازار منطقه و دستیابی به دریای مدیترانه داشته باشد و بتواند از پل ارتباطی ترکیه، عراق، سوریه و لبنان بهره مند شود. به هرحال بازار ثروتمندی که می تواند با دستیابی نزدیک زمینی برای همکاری های اقتصادی آینده ایران نویدبخش باشد، در غرب ایران و در مسیر همین پل ارتباطی با مدیترانه قرار دارد.
برای ایران مهم است که در سوریه و عراق، نظامی مانند رژیم صدام تحت نفوذ مخرب عربستان ایجاد نشود تا به جای تبادل و بهره مندی دوجانبه و چندجانبه با ایران، ایجاد تنش، تهدید و تبلیغات زیان بخش و منزوی سازی ایران در منطقه نکند؛ ضمن آنکه به نفوذ فرهنگی، اقتصادی و قومی عربستان احترام بگذارد. اما آنچه برای روسیه مهم است، حفظ تنها پایگاه باقی مانده از میراث شوروی در مدیترانه در منطقه لاذقیه است.
اکنون که خرس خفته و ثروتمند روسیه با منابع انسانی، علمی، صنعتی و نظامی بسیار از خواب زمستانی طولانی برمی خیزد، می کوشد نشان دهد که بار دیگر در میان همسایگان و طرف های بازرگانی مهم خود در جنوب شامل سوریه، ترکیه، ایران، عراق و لبنان جایگاه درخور اعتنایی دارد. اما نیروهای ذی نفع منحصر به این کشورهای سه گانه نیستند. آمریکا که هم اکنون حضور نظامی و کشتی هواپیمابر در منطقه دارد و در مواردی با حمله هوایی جنگنده ها و پهپادهایش خودی نشان داده است نیز نسبت به این منطقه و ظاهرا هیچ منطقه ای بی نظر نیست. به ویژه دونالد ترامپ که مانند دیدارش با شاهزاده محمد بن سلمان چرتکه خود را نیز همراه دارد تا ببیند از این بازار بالقوه چه چیزی نصیبش می شود؟ اما آمریکا نفع استراتژیک مهم تری در منطقه دارد و آن حمایت از امنیت اسرائیل است. اتفاقا همین نکته، گره و مشکل کار است.
ایران با وجود تأکیدهای دیپلماتیک که در حمله به هیچ کشوری پیش قدم نخواهد شد، بر سر موضوع موشکی با غرب و اعراب، اختلاف دارد. غرب تنها سلاح مهم تدافعی ایران را که از انواع هواپیماهای پیشرفته آمریکایی که در اختیار مشتریان عرب قرار دارد نیز محروم است، تهاجمی می نامد و حتی دم از جنگ می زند. تصور می رود اسرائیل از برخی تهدیدهای منطقه ای نیز ناراضی نباشد؛ زیرا از آن به عنوان بهانه ای برای تداوم برنامه های خود و نپذیرفتن قطع نامه های شورای امنیت سود می برد. اما چنین سیاستی می تواند برای او خطرآفرین نیز باشد.
اکنون که ولیعهد عربستان مانند مصر، اردن، امارات، قطر و البته ترکیه بر سیاست دوکشوری در فلسطین و اسرائیل تأکید کرده و ایران نیز از طرفی در امضای اعلامیه کنفرانس سران کشورهای اسلامی در استانبول حضور داشته است، هدف انتقادهای بازیگران منطقه قرار دارد و روسیه نیز درباره تهدید ایران هشدار داده است. اروپا نیز مانند آمریکا با وجود نرمش بیشتر درباره اجرای مفاد برجام، در انتظار مشارکت ایران در اقدامی جمعی برای پایان دادن به ناامنی منطقه و به ویژه کشتار و آوارگی مردم بی پناه سوریه است و البته روی عضویت ترکیه در ناتو نیز حساب می کند. نقش ایران هنگامی می توانست بارزتر و مؤثرتر باشد که موانع مذاکره، تبادل نظر و کاستن از مخاطرات ناخواسته را با طرف قوی مسائل منطقه یعنی آمریکا برطرف کند و حضور فعال تری در عرصه بین المللی و منطقه ای برای خود ایجاد کند. اکنون زمان آن است که ایران مزایای نسبی خود را در منطقه تثبیت کند.
*منبع:روزنامه شرق،1396،1،15
**گروه اطلاع رسانی**1893**9131

انتهای پیام /*

محتوای این خبر به صورت خودکار از سایتهای مورد تایید ج.ا دریافت شده و بدون هیچ دخل و تصرفی نمایش داده می شود. اگر به هر دلیلی نیاز است که خبر حذف شود، لطفا از این لینک استفاده نمایید تا در اسرع وقت اقدام شود.
اخبار مرتبط




 |  درباره ما |  ارتباط با ما |  تبلیغات |  آخرین پستها |  تیتراخبار |  خبرگزاریها |  صفحه اصلی | 

مخبر جامعترین و بزرگترین سایت جمع آوری اخبار ایران می باشد که توسط موتور هوشمند جمع آوری و پیش پردازش اخبار هزاران فید خبری را جمع آوری نموده و در اختیار مخاطبان قرار می دهد.
مخبر هیچگونه مسئولیتی در قبال محتوای منتشر شده نخواهد داشت.