مخبر - 1399/05/10 - فهمیدن ابراهیم خلیل الله سخت تر است یا فلسفه هگل؟

فهمیدن ابراهیم خلیل الله سخت تر است یا فلسفه هگل؟
کی یرکگور می گوید: ایمان والاترین چیزهاست و شایسته فلسفه نیست چیز دیگری را جای ایمان عرضه و آن را خفیف کند. او می گوید فلسفه هگل را خوانده اما وقتی به ابراهیم (ع) فکر می کند، نابود می شود.
فهمیدن ابراهیم خلیل الله سخت تر است یا فلسفه هگل؟

خبرگزاری مهر، گروه فرهنگ _ صادق وفایی: امروز همزمان با عید قربان، سومین قسمت از پرونده نقد کتاب «ترس و لرز» نوشته سورن کی یر کگور را پیش روی مخاطبان قرار می دهیم. این کتاب همان طور که می دانیم درباره چرایی عملکرد حضرت ابراهیم (ع) در قربانی کردن اسماعیل (ع) یا به قول کی یر کگور اسحاق است. این فیلسوف دانمارکی که به عنوان پدر اگزیستانسیالیسم شناخته می شود، در این کتاب خود که رساله ای عرفانی_فلسفی است، حضرت ابراهیم را به عنوان شهسوار ایمان معرفی کرده و معتقد است هرگز نمی تواند عملی شبیه عمل ابراهیم (ع) انجام دهد. بلکه تنها به عنوان یک شاعر می تواند او را تحسین کند.

پیش از آغاز پرونده «ترس و لرز» مطلبی در شناخت کلی فلسفه کی یر کگور منتشر کردیم که در این پیوند قابل دسترسی و مطالعه است: کندوکاوی در فلسفه کی یرکگور / شباهتها و تفاوتهای ابراهیم و آگاممنون

قسمت های اول و دوم پرونده هم که طی این هفته منتشر شدند، به ترتیب زیر هستند:

قسمت اول: خسران خلیل درصورت عدم وجود ایمان / چرا ابراهیم پدر ایمان است؟

قسمت دوم: ایمان؛ جایی که پای عقل می لنگد / تشابه و تفاوتهای کی یرکگور و نیچه

در سومین قسمت پرونده که امروز منتشر می شود، بخش اصلی کتاب «ترس و لرز» یعنی بخش «مسائل» را بررسی و تحلیل می کنیم.

مشروح قسمت سوم پرونده نقد کتاب «ترس و لرز» در ادامه می آید:

* انتقادات کی یر کگور از زمانه خودش

اشاره کردیم که کی یر کگور از بی توجهی و غفلت هم عصرانش نسبت به امر شیطانی گلایه داشت. او همچنین از عقل گرایانی هم که می خواستند از ایمان جلو بزنند، گلایه مند بود. اما در این بخش، به طور مبسوط به انتقادات و گلایه های این فیلسوف دانمارکی نسبت به دوره و زمانه و معاصرانش می پردازیم و سپس وارد بحث اصلی یعنی بررسی بخش «مسائلِ» کتاب «ترس و لرز» می شویم.

تناقضی و ایرادی که کی یر کگور در دین دین داران رسمی و واعظان معاصر خود می بیند، به این ترتیب است که آن ها ابراهیم (ع) را به چیزی پیش پا افتاده تبدیل می کنند و با این کار، دیگران را از تقلید از او بر حذر می دارند. او در حالی که تصویر ارائه شده از حضرت ابراهیم (ع) توسط کلیسا را نسخه عوامانه می خواند، به این نتیجه می رسد که با وجود همه این شرایط، نباید از صحبت کردن درباره ابراهیم (ع) اجتناب کرد. کی یر کگور درجایی از بخش «مسائل» که مشغول صحبت از ذات متناقض ایمان است، انتقادی دیگر از مردمان معاصر خود یا به قول خودش هم نسلانش می کند؛ این که چرا نمی خواهند در ایمان متوقف بمانند و این که چرا گاهی می شنود کسانی از اقرار به این که ایمان داشته باشند، شرمگین می شوند؟ کی یر کگور می نویسد: «این را نمی توانم بفهمم؟» (صفحه 78) او با کنایه می گوید مسخره و عجیب است که درست در عصر او که هرکس قادر به انجام عالی ترین کارهاست، شک در نامیرایی نفس در حد زیادی شایع باشد. چون اگر شخص واقعاً حرکت ترک نامتناهی را انجام داده باشد، به دشواری می تواند در این زمینه (ایمان و نامیرایی نفس) شک کند.

جایی از بخش «مسائل» کتاب هست که کی یر کگور از ایمان زمانه خودش گلایه می کند و منظورش ایمان متداول واعظان و کشیشان است. ایمانی که کی یر کگور در مقابل، از آن دم می زند؛ از جنس ایمان عرفانی است. یعنی او نه موضع عقل گرایان را می پذیرد (که می خواهند از ایمان فراتر بروند و با عقل به مرتبه ای بالاتر برسند)؛ نه به سمت دین داران رسمی متمایل می شود (که به قول او ایمان ابراهیم را نفهمیده اند). کی یر کگور می نویسد یا باید داستان ابراهیم را فراموش کرد یا باید هراسان شدن از پارادوکس عظیمی را که معنای زندگی ابراهیم بود، آموخت تا فهمید که زمانه اش (زمان کی یر کگور)، مثل هر زمانه دیگر، اگر ایمان داشته باشد، می تواند شادمان باشد. بنابراین او علت ناشاد بودن زمانه خود را عدم وجود ایمان می داند. تناقضی و ایرادی که کی یر کگور در دین دین داران رسمی و واعظان معاصر خود می بیند، به این ترتیب است که آن ها ابراهیم (ع) را به چیزی پیش پا افتاده تبدیل می کنند و با این کار، دیگران را از تقلید از او بر حذر می دارند. او در حالی که تصویر ارائه شده از حضرت ابراهیم (ع) توسط کلیسا را نسخه عوامانه می خواند، به این نتیجه می رسد که با وجود همه این شرایط، نباید از صحبت کردن درباره ابراهیم (ع) اجتناب کرد. به عبارت ساده تر اوضاع و احوال زمانه و محیط اطراف کی یر کگور باعث دلسردی اش از تحلیل عمل شهسوار ایمان نمی شود.

کی یر کگور معتقد است عصر او، همواره و همواره خواستار کمدی است و این سوال را مطرح می کند که آیا این عصر به راستی به ظهور پیامبری نیاز دارد تا موضوعی برای خندیدن داشته باشد یا بهتر است چنین پیامبری، آن چه را که این نسل و این عصر فراموش کرده، یادآوری کند؟ این فیلسوف یکی از بدی های نسل خود را در این می داند که قهرمان نمی آفریند و فقط تعداد اندکی کاریکاتور ایجاد می کند. دشمنی مردم با شهسواران ایمان را هم در قالب این جملات بیان می کند که حضرت مریم (س) به ستایش دنیایی (مردم) نیازی ندارد؛ همان طور که ابراهیم از اشک و ترحم بی نیاز است چون نه او قهرمان بود نه ابراهیم بلکه هر دو بزرگ تر از قهرمان شدند. این مقام و رتبه شان هم نه با فرار از پریشانی، عذاب و پارادوکس به دست آمد بلکه به برکت آن بود. کی یر کگور در ادامه با اشاره به معجزه بارداری حضرت مریم (س) و عدم درک مردم از آن، می گوید با این حال از کدام زن چون مریم هتک حرمت شده است؟

همان طور که گفتیم، کی یر کگور ایمان را یک شور می داند و یک انتقادش از مردم دوره و زمانه اش این است که شور ندارند. به این مساله در بخش شرایط شهسوار ایمان، بیشتر می پردازیم.

* شرح مساله در بخش «مسائل»

کی یر کگور بخش «مسائل» کتاب خود را با یک تذکر شروع می کند؛ این که جهانِ برون، تابع قانون کاستی و قانون بی تفاوتی است. در چنین جهانی هرکس چه نورالدین باشد چه علاالدین، اگر انگشتر جادویی را به انگشت کند، توسط غول جادو اطاعت می شود. اما در جهان روح، مسائل این گونه نیستند و نظمی الهی و سرمدی حاکم است. در جهان روح، تنها آن کس که کار می کند، روزی به دست می آورد و تنها آن کس که تشویش را شناخته، به آرامش می رسد.آن طور که کی یر کگور می گوید در جهان روح، فرزند ابراهیم بودن یا داشتن 17 پشت اصیل به کار نمی آید و بر آن کس که کار نمی کند، همان حکمی رواست که بر دوشیزگان اسرائیل. پس منظور نویسنده این است که برای رسیدن به ایمان، باید قدم در راه گذاشت و حرکت کرد. کی یر کگور معتقد است داستان حضرت ابراهیم (ع) این صفت برجسته را دارد که هر اندازه درک ما از آن حقیر باشد، همیشه شکوهمند است؛ اما با در نظر گرفتن این ضرب المثل که «زحمت بکشیم و توشه سنگین نماییم.» یعنی سعی کنیم به مقام درکش برسیم و قدم در این راه بگذاریم.

آیا می توان گفت ابراهیم به واسطه تقدیر به این جایگاه رفیع یعنی پدر ایمان رسیده است؟ مشخص است که پاسخِ کی یر کگور منفی است چون از همان ابتدا می گوید اگر این گونه باشد، دوست ندارم در چنین ستایش پوچی شرکت کنم. او در بحث تاکید بر عمل و اجتناب از حرف، می گوید مرد جوان ثروتمندی هم که همه دارایی خود را برای همراهی با مسیح به بینوایان انفاق کرد، بزرگ است اما او ابراهیم نیست و ابراهیم نشد. کی یر کگور به موازات همین بحث، از فراموشی مردمی هم گلایه می کند که می خواهند با وجود فراموشی اضطرابی که ابراهیم به آن مبتلا بود، از او سخن بگویند.

یکی از سوالات مهم کی یر کگور در ابتدای رساله «ترس و لرز» درباره تقدیرگرایی است. او می پرسد آیا می توان گفت ابراهیم به واسطه تقدیر به این جایگاه رفیع یعنی پدر ایمان رسیده است؟ مشخص است که پاسخِ کی یر کگور منفی است چون از همان ابتدا می گوید اگر این گونه باشد، دوست ندارم در چنین ستایش پوچی شرکت کنم. و با مطالبی که تا این جا گفتیم، مشخص است که بر این باور است که ابراهیم (ع) با جد و جهد و تحمل اضطراب ناشی از ایمان، به این مرحله رسیده است. او می گوید ابراهیم بی اضطراب نیست و همچنین می گوید اگر سخن گفتن از ابراهیم به دوش او گذاشته می شد، نشان می داد ابراهیم چه مرد بزرگی است که برگزیده خدا شده و تنها برای اوست که چنین آزمونی مقرر می شود و سپس نشان می داد ابراهیم چه قدر اسحاق را دوست داشته است. در این زمینه، کی یر کگور معتقد است اگر عشق پدران به پسران شان، مثل ابراهیم نباشد آن گاه هر اندیشه ای درباره قربانی کردن اسحاق نه آزمون، بلکه وسوسه ای پست خواهد بود. او کمی پیش تر، درباره ماهیت عشق، این جملات مهم را آورده است: «اگر عشق را به احساسی زودگذر، به هیجانی لذت بخش در انسان، تبدیل کنیم آن گاه با سخن گفتن از دستاوردهای عشق، فقط دام هایی برای ضعیفان گسترده ایم.» (صفحه 55)

جایی از فرازهای ابتدایی بخش «مسائل» کتاب هست که به غربت ایمان اشاره دارد و بحث موردنظر در این فراز، این است که ایمان، از نظر موضوعی بین شاعران و نویسندگان غریب است. کی یر کگور می گوید شاعران بلد هستند از عشق دفاع کنند اما از ایمان نه. همچنین با انتقاد از این که از ایمان کلامی گفته نمی شود، می گوید: «چه کسی در ستایش این شور سخن می گوید؟ فلسفه فراتر می رود. الهیات بزک کرده بر پنجره می نشیند و عنایات فلسفه را گدایی می کند و جاذبه های خود را بر او عرضه می نماید. گویا فهمیدن هگل دشوار است اما فهمیدن ابراهیم چیز پیش پا افتاده ای است!» (صفحه 56 به 57) کی یر کگور می گوید به فلسفه هگل اندیشیده و گمان می کند خود هگل هم درباره برخی از سطور فلسفه اش چندان با خود روشن نبوده است. اما وقتی به ابراهیم فکر می کند، گویی نابود می شود.

فیلسوف اگزیستانسیالیست دانمارکی در تصور خود از قهرمان ایمان، او را این گونه می بیند که وقتی به قله می رسد سقوط می کند زیرا چیزی که آن جا در قله تقدیمش می شود، همان پارادوکسی است که به آن پرداختیم. موضع مهم کی یر کگور در این باره که ایمان را نمی شود با فلسفه فهمید، در این بخش از «مسائل» کتاب به خوبی بیان شده است: «ایمان والاترین چیزهاست و شایسته فلسفه نیست چیز دیگری را جای ایمان عرضه و آن را خفیف کند. فلسفه نمی تواند و نباید ایمان بیافریند، بلکه باید خودش را درک کند و بداند چه چیزی را بایستی بی کم و کاست عرضه نماید، و به ویژه نباید با وادار کردن مردم به هیچ دانستن چیزی، آنان را فریبکارانه از آن دور سازد.» (صفحه 57)

کی یر کگور می گوید به فلسفه هگل اندیشیده و گمان می کند خود هگل هم درباره برخی از سطور فلسفه اش چندان با خود روشن نبوده است. اما وقتی به ابراهیم فکر می کند، گویی نابود می شود. در صفحه 58 کتاب است که کی یر کگور می گوید قادر نیست حرکت ایمان را انجام دهد. یعنی چشمانش را بسته و خود را با اطمینان به درون محال پرتاب کند. پس از نظر او، این ، آن کاری است که ابراهیم انجام داده است؛ بستن چشم و خود را با اطمینان قلبی به درون محال پرت کردن! در همین فراز «ترس و لرز» است که می گوید خدا، عشق است و عشقِ خدا سنجنش ناپذیر.

کی یر کگور تذکر جالبی درباره دوست داشتن خدا، با ایمان و بی ایمان دارد. او می گوید کسی که خدا را بدون ایمان دوست دارد، به خود می اندیشد و کسی که خدا را مومنانه دوست دارد، به خدا می اندیشد. پس ابراهیم (ع) از نظر او به خدا می اندیشیده که موفق شده سربلند از آزمون الهی بیرون بیاید. با این حال کی یر کگور با انتقاد از فهم مردم زمانه اش از ایمان، و همان انتقاداتش به فلسفه که اشاره کردیم، می گوید: «مردمان عموماً بر این باورند که فراورده ایمان اثری هنری نیست بلکه کاری زمخت و مبتذل و ویژه طبایع ناپالوده است. اما به راستی این حکم از حقیقت به دور است. دیالکتیک ایمان از هر دیالکتیکی پالوده تر و برجسته تر است.» (صفحه 61)

کی یر کگور در چندفراز رساله خود، حالات مختلف را تخیل کرده است. یکی از آن حالات، وقتی است که قربانی شدن اسحاق واقعاً صورت بپذیرد. او معتقد است اگر اسحاق به راستی قربانی می شد، باز هم ابراهیم (ع) ایمان داشت. علتش هم از بیان این مساله، این است که بگوید ابراهیم (ع) به لطف محال ایمان داشته است. او می گوید حرکت های ایمان همیشه باید به لطف محال انجام شود اما طوری که انسان، امر متناهی را نبازد بلکه آن را به طور کامل به دست آورد. او می گوید به سهم خود (به عنوان همان شاعری که دارد ابراهیم را ستایش می کند) می تواند حرکت های ایمان را به خوبی توصیف کند اما از انجام آن ها عاجز است. این فیلسوف می نویسد ایمان پس از انجام حرکت های نامتناهی، حرکت های متناهی را انجام می دهد. به علاوه در توصیف ظاهر شهسوار ایمان، بر این عقیده است که ظاهر او تفاوت خاصی با دیگران ندارد و به قول ژان وال، هیچ نشانه ظاهری ای، او را از کامل ترین بورژوا متمایز نمی کند. خود کی یر کگور هم می گوید هیچ نگاه آسمانی یا علامت غیرمتعارفی، قهرمان ایمان را لو نمی دهد و اگر او را نشناسید، تشخیص او از سایر افراد غیرممکن است.

در این جا تذکر یک نکته لازم است و آن هم اینکه کی یر کگور قهرمان ایمانش را یک فرد دیوانه یا مجنون تصویر نمی کند بلکه او را کسی می داند که بین امر متناهی و نامتناهی تعادل برقرار می کند. او می گوید قهرمان ایمان با چنان اطمینانی از متناهی لذت می برد که گویی چیزی مطمئن تر از این جهان متناهی وجود ندارد. او پیوسته حرکت های نامتناهی را انجام می دهد اما این کار را با چنان دقت و اطمینانی انجام می دهد که همیشه متناهی را از آن ها به دست آورد.

* شرایط و ویژگی های شهسوار ایمان:

شهسوار ایمان نخست باید توان آن را داشته باشد که تمام محتوای زندگی و همه معنای واقعیت را در یک خواست واحد جمع کند. کی یر کگور معتقد است اگر انسان فاقد این تمرکز یا به قول خودش فشردگی باشد و اگر روحش از ابتدا در کثرت پراکنده باشد، هرگز به این نقطه (یعنی شرط اول) نخواهد رسید و موفق به شروع حرکت در راه ایمان نمی شود. پس اگر فرد فاقد تمرکز باشد و روحش در کثرت پراکنده، فرصت انجام حرکت ایمانی را نخواهد داشت و هرگز به ابدیت نخواهد رسید. بلکه در امور زندگی (به نظر می رسد منظور کی یر کگور امور روزمره باشد) سرگردان می شود. زیرا همیشه یادش می افتد که چیزی را فراموش کرده که باید به خاطرش به عقب برگردد.

کی یر کگور دیدگاه آن هایی را که می گویند نمی شود پیش از مردن مُرد، ماده گرایی زمخت می خواند. طبیعی است که شهسوار ایمان چنین دیدگاهی ندارد و ماده گرای زمخت نیست. شهسوار در وهله دوم باید توان آن را داشته باشد که نتیجه تمام کار فکری و اندیشه اش را در یک عمل واحد که آگاهی باشد، جمع کند.

همان طور که اشاره کردیم، یکی از انتقادات کی یر کگور به مردم زمانه اش این بوده که شور ندارند. او می گوید آن چه عصر او کم دارد، نه تامل بلکه شور است. (توجه داریم که او ایمان را شور می دانست پس به قولی مردم همعصرش را بی ایمان می دانسته است) با این رویکرد، به یک معنا، عصر او به قول خودش به حدی به زندگی چسبیده که نمی میرد. زیر مردن یکی از برجسته ترین جهش هاست. این نکته سنجی کی یر کگور منطبق بر مفهوم «مرگِ پیش از مرگ» یا یادآور همان جمله شهید مرتضی آوینی یعنی «هنر آن است که بمیری پیش از آنکه بمیرانندت…» است. پس یکی دیگر از ویژگی های شهسوار ایمان از نظر کی یر کگور احتمالاً این است که بمیرد پیش از آن که مرده باشد یا بمیردانندش! او در توضیحِ مرگ پیش از مردن، در صفحات بعدی توضیحی دارد که در آن می گوید این که کسی بگوید هیچ کس نمی تواند مرگ را پیش از مردنِ بالفعل تجربه کند، مثل این است که کسی بگوید ضرورت سرد و سترون بالضروره باید در انجام حرکت دخیل باشد. این فیلسوف چنین دیدگاهی را (دیدگاه آنان که نمی شود پیش از مردن مُرد) ماده گرایی زمخت می خواند. طبیعی است که شهسوار ایمان چنین دیدگاهی ندارد و ماده گرای زمخت نیست.

جایی از بخش «مسائل» در کتاب «ترس و لرز» هست که دربرگیرنده ارجاعی به زندگی واقعی خود کی یر کگور است. در این فراز که مربوط به صفحه 70 است، صحبت از شهسوار و شاهزاده خانم، و همچنین تبدیل عشق زمینی به عشق آسمانی است؛ و همچنین تائید این نکته که عشق زمینی مقدمه عشق آسمانی و در رتبه ای پایین تر است. او در این ارجاع یا مثال خود از زمانی صحبت می کند که عشق شهسوار به شاهزاده خانم برایش، تبدیل به عشقی ابدی می شود و می گوید این عشق ابدی، سرشتی مذهبی دارد و شاهزاده خانم هم از همان لحظه ای که شهسوار حرکت را انجام می دهد (یعنی شروع به ترک می کند) برای او از میان می رود. مشخص است که این اشاره، در پس زمینه خود درباره زندگی واقعی خود کی یر کگور و عشق او به رگینه است. و همان طور که گفتیم عشق و محبت بوده که باعث شده کی یر کگور، به رگینه پشت کند نه نفرت و دشمنی. کی یر کگور درباره آن لحظه ای که شهسوار ایمان به شاهزاده خانم پشت می کند، می گوید: «او دیگر به گونه ای متناهی به کارهای شاهزاده خانم توجه نمی کند و همین ثابت می کند که او حرکت نامتناهی را انجام داده است.» (صفحه 71)

در زمینه حرکت ترک نامتناهی، کی یر کگور معتقد است این حرکت توام با صلح و آرامش است. یعنی آرامش در درون این حرکت قرار دارد و فیلسوف ما، آن را همان پیراهنی می داند که در افسانه های قدیم درباره اش گفته اند هرکس باید به دست خویش آن را برای خود بدوزد. البته او معتقد است حرکت ترک نامتناهی با بدفهمی هایی روبرو شده و در صورتی به نتیجه می رسد که به درستی انجام می شود. این حرکت از نظر او به روح وابسته است. حال آن که مردم دوره زمانه کی یر کگور به گفته خودش، چندان به روح باور نداشته اند.

* محال از دید کی یر کگور

در بحث تعریف محال، کی یر کگور به این واقعیت که خدا بر هر کاری تواناست اشاره می کند و می گوید محال در زمره تمایزاتی نیست که بتواند در محدوده خاص فهم قرار بگیرد. او معتقد است محال با امور نامحتمل، نامنتظر و پیش بینی نشده یکی نیست. از دید او عمل ترک نامتناهی، محال و ناممکن است و همان لحظه ای که شهسوار ایمان عمل ترک را انجام می دهد، به ناممکن بودنش از دیدگاه انسانی یقین دارد. دقت داشته باشیم که کی یر کگور از لفظ «دیدگاه انسانی» استفاده کرده پس منظورش عقل بشری است. به این ترتیب بر این مساله تاکید دارد که عقل انسان یا عقل معاش از درک این کار (درک محال) عاجز است.

کی یر کگور معتقد است حرکت ترک نامتناهی از هر انسانی برمی آید اما در مورد ایمان، مطلب به گونه دیگری است و هیچ کس حق ندارد به دیگران بباوراند که ایمان چیزی پیش پا افتاده و آسان است. او منتقد این دیدگاه عموم مردم است که ماجرای حضرت ابراهیم (ع) را فقط یک آزمون می دانند و می گوید کل ماجرای مذکور نزد مردم، به سرعت نقل می شود و به همان سرعت هم سپری می شود. در حالی که مردم فراموش می کنند حضرت ابراهیم (ع) بر چارپایی کُند سوار بوده و سفرش سه روز طول کشیده است. کی یر کگور ترک نامتناهی را واپسین مرحله پیش از ایمان می داند؛ حرکتی که از نظر عقل انسانی محال و غیرممکن است. یگانه چیزی که شهسوار ایمان می تواند انجام دهد، محال است که او با انجامش، ایمان را به دست می آورد. از نظر این فیلسوف دانمارکی، برای انجام حرکت نامتناهی ترک، باید نیرو، قدرت و آزادی روح داشت. او معتقد است حرکت ترک، حرکتی صرفاً فلسفی است و هرگاه لازم باشد جرات انجامش را دارد و می تواند خود را برای آن تربیت کند. آن چه هم در انجام حرکت ترک به دست می آورد، آگاهی ابدی است. برای ترک، ایمان لازم نیست اما برای به دست آوردن کمترین چیزی که فراسوی آگاهی ابدی قرار دارد، به ایمان نیاز داریم. زیرا همین کمترین چیز، همان پارادوکسی است که صحبتش را کردیم. این بحثِ کی یر کگور را می توان پس از آن فرازی قرار داد که در آن می گوید برای ترک نامتناهی باید نیرو، قدرت و آزادی روح داشت. اما گام بعدی است که به قول خودش، حیرانش می کند و منظور از گام بعدی، همان لحظه و تمرکز در یک آن است که این گونه بیانش می کند: «همان لحظه ای که بی قید و شرط ستایشش می کنم اضطرابی ترسناک بر جانم می افتد؛ زیرا آزمودن خدا به چه معنی است؟»

کی یر کگور معتقد است حرکت ترک نامتناهی از هر انسانی برمی آید اما در مورد ایمان، مطلب به گونه دیگری است و هیچ کس حق ندارد به دیگران بباوراند که ایمان چیزی پیش پا افتاده و آسان است. او منتقد این دیدگاه عموم مردم است که ماجرای حضرت ابراهیم (ع) را فقط یک آزمون می دانند و می گوید کل ماجرای مذکور نزد مردم، به سرعت نقل می شود و به همان سرعت هم سپری می شود. در حالی که مردم فراموش می کنند حضرت ابراهیم (ع) بر چارپایی کُند سوار بوده و سفرش سه روز طول کشیده و مدتی هم طول کشیده که هیزم تهیه کند، اسحاق را با طناب ببندد و سپس کاردش را تیز کند. منظورش این است که ابراهیم (ع) در همه این مدت و در خلال همه این اعمال در فکر چگونگی انجام قربانی کردن و دچار اضطراب ناشی از این افکار بوده است. کی یر کگور باز با به کار گیری کنایه، می گوید حالا واعظ می تواند تا ساعت ها وعظ بخواند و مستمع هم می تواند ساعت ها بشنود اما هر دو از توجه به دردی که ابراهیم در زمانی طولانی تحمل کرده، غافل اند.

جایی از رساله «ترس و لرز» هست که کی یر کگور در آن، مشغول محکوم کردن فلسفه جدید برای قضاوت درباره ایمان است. او در این فراز می گوید پیش از ایمان، حرکتی نامتناهی صورت می گیرد و فقط پس از آن، ایمان، نامنتظره، به برکت محال به صحنه وارد می شود. او معتقد است تنها زمانی که فرد خود را در نامتناهی خالی کرده باشد، به نقطه ای می رسد که ایمان می تواند پدیدار شود.

ادامه دارد...

کد خبر 4985537 صادق وفایی
منبع خبر : مهر نیوز

محتوای این خبر به صورت خودکار از «مهر نیوز» دریافت شده و «مخبرنیوز» بدون هیچ دخل و تصرفی آنرا باز نشر داده است. اگر به هر دلیلی احساس می کنید محتوای منتشر شده مطلوب نیست، خواهشمند است با استفاده از این لینک ما را مطلع نمایید تا بدون درنگ آنرا حذف نماییم.
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه مخبرنیوز مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.
کلیدواژه های این خبر
فلسفه  
اخبار مرتبط
فیلم «سوءتفاهم» را در فیلم گردی ببینید
خبرآنلاین
هیات حسینی برقرار است/ عزاداری خیابانی لغو شد
آناج
مهلت ثبت نام سطح سه حوزه خواهران تا 10 مرداد تمدید شد
شبستان
کنفرانس فلسفه قاره، ساختارگرایی و پساساختارگرایی برگزار می شود
خبرگزاری کتاب ایران
نشست «اخلاق؛ نسبی یا مطلق؟» برگزار می شود
ایکنا
طرح زوج و فرد در مدارس پرجمعیت اجرا می شود
فرتاک نیوز
عده ای با پشتیبانی صوری از ولایت فقیه بارشان را بستند
ایسنا
گذر از موانع انسان را به مواهب الهی می رساند
ایکنا
دنیای پس از کرونا چگونه خواهد بود؟
تابناک
امام زمان | ارتباط کرونا با ظهور امام زمان + فیلم
شمانیوز
برخی معارف فلسفه و عرفان با آموزه های دین مغایر است
خبرگزاری کتاب ایران
هنر، زبان فطرت و منشا ظهور فلسفه است
ایسکانیوز
جان استیوارت میل قدم به کتابفروشی ها گذاشت
بهار نیوز
به امید روزهای بدون ممیزی برای ادبیات ایران
ایسنا
نیاز مبرم بشر به نهادهای سیاسی
مردم نیوز
خوابیدن روی این بالش ها انرژیتان را زیاد می کند
بهداشت نیوز
الهیات فاجعه؛ خدا واقعاً با ماست؟
ایکنا
سرمربی جدید بارسلونا؛ شطرنج بازی که عاشق فلسفه کرایف است
وانا نیوز
اصل نماز در قرآن وجود دارد، اما آیا گزارشی وجود دارد که نمازی که اکنون خوانده می شود، منطبق با نمازی است که معصومان( علیه السلام ) می خواندند؟
شیعه نیوز
قانون اجازه فعالیت مرکز وکلای قوه قضائیه را داده است
فارس
طرح "کاهش مجازات های حبس" بازدارندگی مجازات ها را از بین می برد
تسنیم
تنها شاعران جوان در جمهور افلاطون جایگاهی ندارند
خبرگزاری کتاب ایران
فلسفه در کجای زندگی انسان، جای دارد؟
مهر نیوز
آیا جنگ می تواند ابزار دموکراتیزه کردن باشد؟
خبرگزاری کتاب ایران
راهکارهای موفقیت در فلسفه خوانی بررسی می شود
خبرگزاری کتاب ایران
کنفرانس ماهیت تحقیق برگزار می شود
مهر نیوز
دیدگاه علامه طباطبایی در خصوص فلسفه های مضاف بررسی می شود
مهر نیوز
علی مطهری: بشر امروز بیشتر از بشر دیروز به «چندهمسری» نیازمند است
الف
تاریخ و سرآغازهای اندیشه در خراسان
ایسنا
علامه جعفری عالمی بود آگاه به مقتضیات زمان و پیشرو در وحدت حوزه و دانشگاه
شبستان
مسئولان محیط امن و اخلاقی برای بانوان در ورزشگاه ها ایجاد کنند
ایکنا
یونان معبر فلسفه الهی است نه مبدا آن/ دین به قلم قسم یاد می کند
مهر نیوز
تفاوت اذان و اقامه و فلسفه وجودی هر کدام چیست؟
شبکه الکوثر
نمایش آیینی از شور تا شعور
ایران آنلاین
سلسله نشست های فلسفه و علوم اجتماعی برگزار می شود
همشهری آنلاین
«زیستن در میانه جنگ و صلح» برگزار می شود
خبرگزاری کتاب ایران
بررسی دستاوردهای فلسفه برای کودکان در گفتگو با کودکان
شبستان
«تولستوی» نظریه جدیدی در جهان فلسفه هنر متولد کرد
مهر نیوز
استراماچونی: بازیکنان آماده ای برای اجرای تاکتیکم ندارم
افکار نیوز
حوزه روانشناختی مهمترین فلسفه و زاویه دید در حوزه گردشگری است
ایرنا
اخبار مرتبط
bltخبرآنلاین : فیلم «سوءتفاهم» را در فیلم گردی ببینید
bltآناج : هیات حسینی برقرار است/ عزاداری خیابانی لغو شد
bltشبستان : مهلت ثبت نام سطح سه حوزه خواهران تا 10 مرداد تمدید شد
bltخبرگزاری کتاب ایران : کنفرانس فلسفه قاره، ساختارگرایی و پساساختارگرایی برگزار می شود
bltایکنا : نشست «اخلاق؛ نسبی یا مطلق؟» برگزار می شود
bltفرتاک نیوز : طرح زوج و فرد در مدارس پرجمعیت اجرا می شود
bltایسنا : عده ای با پشتیبانی صوری از ولایت فقیه بارشان را بستند
bltایکنا : گذر از موانع انسان را به مواهب الهی می رساند
bltتابناک : دنیای پس از کرونا چگونه خواهد بود؟
bltشمانیوز : امام زمان | ارتباط کرونا با ظهور امام زمان + فیلم
bltخبرگزاری کتاب ایران : برخی معارف فلسفه و عرفان با آموزه های دین مغایر است
bltایسکانیوز : هنر، زبان فطرت و منشا ظهور فلسفه است
bltبهار نیوز : جان استیوارت میل قدم به کتابفروشی ها گذاشت
bltایسنا : به امید روزهای بدون ممیزی برای ادبیات ایران
bltمردم نیوز : نیاز مبرم بشر به نهادهای سیاسی
bltبهداشت نیوز : خوابیدن روی این بالش ها انرژیتان را زیاد می کند
bltایکنا : الهیات فاجعه؛ خدا واقعاً با ماست؟
bltوانا نیوز : سرمربی جدید بارسلونا؛ شطرنج بازی که عاشق فلسفه کرایف است
bltشیعه نیوز : اصل نماز در قرآن وجود دارد، اما آیا گزارشی وجود دارد که نمازی که اکنون خوانده می شود، منطبق با نمازی است که معصومان( علیه السلام ) می خواندند؟
bltفارس : قانون اجازه فعالیت مرکز وکلای قوه قضائیه را داده است
bltتسنیم : طرح "کاهش مجازات های حبس" بازدارندگی مجازات ها را از بین می برد
bltخبرگزاری کتاب ایران : تنها شاعران جوان در جمهور افلاطون جایگاهی ندارند
bltمهر نیوز : فلسفه در کجای زندگی انسان، جای دارد؟
bltخبرگزاری کتاب ایران : آیا جنگ می تواند ابزار دموکراتیزه کردن باشد؟
bltخبرگزاری کتاب ایران : راهکارهای موفقیت در فلسفه خوانی بررسی می شود
bltمهر نیوز : کنفرانس ماهیت تحقیق برگزار می شود
bltمهر نیوز : دیدگاه علامه طباطبایی در خصوص فلسفه های مضاف بررسی می شود
bltالف : علی مطهری: بشر امروز بیشتر از بشر دیروز به «چندهمسری» نیازمند است
bltایسنا : تاریخ و سرآغازهای اندیشه در خراسان
bltشبستان : علامه جعفری عالمی بود آگاه به مقتضیات زمان و پیشرو در وحدت حوزه و دانشگاه
bltایکنا : مسئولان محیط امن و اخلاقی برای بانوان در ورزشگاه ها ایجاد کنند
bltمهر نیوز : یونان معبر فلسفه الهی است نه مبدا آن/ دین به قلم قسم یاد می کند
bltشبکه الکوثر : تفاوت اذان و اقامه و فلسفه وجودی هر کدام چیست؟
bltایران آنلاین : نمایش آیینی از شور تا شعور
bltهمشهری آنلاین : سلسله نشست های فلسفه و علوم اجتماعی برگزار می شود
bltخبرگزاری کتاب ایران : «زیستن در میانه جنگ و صلح» برگزار می شود
bltشبستان : بررسی دستاوردهای فلسفه برای کودکان در گفتگو با کودکان
bltمهر نیوز : «تولستوی» نظریه جدیدی در جهان فلسفه هنر متولد کرد
bltافکار نیوز : استراماچونی: بازیکنان آماده ای برای اجرای تاکتیکم ندارم
bltایرنا : حوزه روانشناختی مهمترین فلسفه و زاویه دید در حوزه گردشگری است
پستهای شبکه های اجتماعی مرتبط




 |  درباره ما |  ارتباط با ما |  تبلیغات |  آخرین پستها |  تیتراخبار |  خبرگزاریها |  صفحه اصلی | 

مخبر جامعترین و بزرگترین سایت جمع آوری اخبار ایران می باشد که توسط موتور هوشمند جمع آوری و پیش پردازش اخبار هزاران فید خبری را جمع آوری نموده و در اختیار مخاطبان قرار می دهد.
مخبر هیچگونه مسئولیتی در قبال محتوای منتشر شده نخواهد داشت.