مخبر - 1399/05/10 - یادداشت|"عید قربان" نماد ذبح هواهای نفسانی

یادداشت|"عید قربان" نماد ذبح هواهای نفسانی
قربانی کردن نمادی از قطع دلبستگی و وابستگی ها و جلوه ای از ایثار مال و جان در راه محبوب واقعی و رضای خداوند متعال است.
یادداشت|"عید قربان" نماد ذبح هواهای نفسانی

- اخبار فرهنگی -

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، یکی از اعیاد بزرگ مسلمانان عید قربان است که در آن حاجیان به پاس زیارت خانه خدا موظف هستند که قربانی انجام دهند و به دیگر مسلمانان نیز توصیه شده که حتی با قرض کردن در این کار شریک شوند به عنوان نمونه رسول خدا صلی الله علیه وآله در پاسخ سؤال فردی که پرسید: یا رسول اللّه! عید أضحى فرا می رسد و من بهاى قربانى ندارم؛ پس آیا اجازه دارم قرض بگیرم و قربانى کنم؟ حضرت فرمود: قرض بگیر و قربانی کن؛ زیرا آن قرضی است ادا شدنى (یعنى این قرض را خداوند سبحان ادا مى کند چون در جهت رضاى اوست)[1].

اهمیت قربانی آن زمانی بیشتر مشخص می شود که خدای متعال آن را در کنار کعبه که نماد توحید است قرار داده و از آن به عنوان قوام دهنده جامعه یاد می کند و می فرماید: «جَعَلَ اللَّهُ الْکَعْبَةَ الْبَیْتَ الْحَرَامَ قِیَامًا لِلنَّاسِ وَالشَّهْرَ الْحَرَامَ وَالْهَدْیَ وَالْقَلَائِدَ[مائده/97] خدا، [زیارتِ] کعبه، آن خانه با حرمت، و ماه های حرام، و قربانی های بی نشان، و قربانی های نشان دار را وسیله قوام و برپایی مردم قرار داد.»

آیات قرآن حکایت از این دارد که اولین قربانی توسط فرزندان حضرت آدم سلام الله علیه انجام شد آنچنان که خدای متعال در مورد آن می فرماید: «وَاتْلُ عَلَیْهِمْ نَبَأَ ابْنَیْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ یُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ[مائده/27] و داستان دو پسر آدم را به درستى بر ایشان بخوان، هنگامى که [هر یک از آن دو،] قربانی ای پیش داشتند. پس، از یکى از آن دو پذیرفته شد و از دیگرى پذیرفته نشد.» و بعد از آن در دیگر امت ها جریان پیدا کرد آنچنان که قرآن مجید به این موضوع اشاره کرده و می فرماید: «وَلِکُلِّ أُمَّةٍ جَعَلْنَا مَنْسَکًا لِیَذْکُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَى مَا رَزَقَهُمْ مِنْ بَهِیمَةِ الْأَنْعَامِ[حج/34] برای هر امّتی قربانگاهی قرار دادیم، تا نام خدا را (به هنگام قربانی) بر چهارپایانی که به آنان روزی داده ایم ببرند.» اما آنچه که سبب شد که عید قربان به عنوان یک مراسم ویژه در مراسم حج مسلمانان نمود پیدا کند موضوع قربانی کردن حضرت اسماعیل توسط حضرت ابراهیم سلام الله علیهما است.

خدای متعال در آیات 102 تا 106 سوره صافات به بخشی از زندگی حضرت ابراهیم علیه السلام اشاره کرده و از آن به عنوان یک آزمایش آشکار یاد می کند و می فرماید:«فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ السَّعْیَ قَالَ یَا بُنَیَّ إِنِّی أَرَى فِی الْمَنَامِ أَنِّی أَذْبَحُکَ فَانْظُرْ مَاذَا تَرَى قَالَ یَا أَبَتِ افْعَلْ مَا تُؤْمَرُ سَتَجِدُنِی إِنْ شَاءَ اللَّهُ مِنَ الصَّابِرِینَ*فَلَمَّا أَسْلَمَا وَتَلَّهُ لِلْجَبِینِ*وَنَادَیْنَاهُ أَنْ یَا إِبْرَاهِیمُ*قَدْ صَدَّقْتَ الرُّؤْیَا إِنَّا کَذَلِکَ نَجْزِی الْمُحْسِنِینَ*إِنَّ هَذَا لَهُوَ الْبَلَاءُ الْمُبِینُ [صافات/102-105]هنگامی که با او به مقام سعی و کوشش رسید، گفت: «پسرم! من در خواب دیدم که تو را ذبح می کنم، نظر تو چیست؟» گفت «پدرم! هر چه دستور داری اجرا کن، به خواست خدا مرا از صابران خواهی یافت!»* چون هر دو تسلیم شدند و او را به پیشانى افکند،*او را ندا دادیم که: «ای ابراهیم!* آن رؤیا را تحقق بخشیدی (و به مأموریت خود عمل کردی)!» ما اینگونه، نیکوکاران را جزا می دهیم!* این مسلّماً همان امتحان آشکار است!»

در این ماجرا حضرت ابراهیم علیه السلام موظف می شود که فرزند خویش را در راه خدای متعال قربانی کند، این قربانی کردن حضرت اسماعیل سلام الله علیه نماد رفع تعلق حضرت ابراهیم خلیل نسبت به تمام ماسوی الله است و نمودی از تسلیم بودن محض آن حضرت در مقابل خدای متعال است، از این رو تمام افرادی که در مراسم توحیدی حج حضور داشته اند موظف هستند در روز دهم ذی الحجه، اقدام به قربانی کنند.

در حقیقت مراسم قربانی، آموزه ای است که نشان می دهد که یک فرد موحد باید همه دارایی ها و امکاناتش را به عنوان یک امانت الهی در راه خدای متعال هزینه کند، قربانی کردن نمادی از قطع دلبستگی و وابستگی ها و جلوه ای از ایثار مال و جان در راه محبوب واقعی و رضای خداوند متعال است؛ البته آنچه که از قربانی کردن و رسیدن به مقام قرب الهی به وسیله ذبح گوسفند، لحاظ شده قطع علقه های روحی و مالی است که باعث تقوای قلب و طهارت نفس می شود و انسانی که توانست از تعلقات خود را برهاند می تواند در وادی خدمت به جامعه قدم بگذارد و جامعه را صلاح و آبادانی بکشاند به همین خاطر است که در آیه قرآن از قربانی به عنوان قوام دهنده زندگی انسان یاد شده است.

با نگاهی دیگر می توان اینگونه گفت که ذبح قربانی نمادی از ذبح هواهای نفسانی در پیشگاه خدای متعال است، آنچنان که امام صادق علیه السلام در این زمینه می فرماید: «هنگام قربانی، گلوی هوای نفس و طمع را قطع کن»[2]، حکیم متاله رفیعی قزوینی، در بیانی شیوا به تببین این موضوع پرداخته و می فرماید: «قربانی در روز عید، صورتی دارد و باطنی؛ صورت آن کشتن حیوانی با صفات و ویژگی های خاصی است و باطن آن، کشتن نفس حیوانی است؛ زیرا انسان در مرتبه نفس حیوانی، با حیوان فرقی ندارد قربانی روز عید، اشاره به ذبح نفس حیوانی است، نه عقلانی.

اگر اسماعیل علیه السّلام ذبح می شد، لازم می آمد انسان قربانی شود؛ اما آنچه باید در سیر و سلوک محو شود، مقام حیوانیت است، نه مقام عقلانیت؛ زیرا مانعی در ساحت مقدس عقل، وجود ندارد؛ اما در قوه حیوانی مانع سیر إلی الله زیاد است. در فقه مسأله ای مطرح است که اگر حاجی قربانی نداشته باشد، باید ده روز روزه بگیرد (سه روز در حج و هفت روز پس از رسیدن به وطن). خود این اشاره است به اینکه اگر قدرت محو کردن جنبه حیوانیت خود را ندارید؛ پس دست کم با روزه گرفتن، مقام حیوانی را تضعیف و ناتوان کنید. همان گونه که قوای عقلانی خود را قوی و نیرومند می کنید، نفس های خود را بکشید که فرمود: «فاقتلوا انفسکم». مقام حیوانی را بکشید، نه روح و عقل را. تویی که نمی توانی حیوانیت خود را بکشی، به جای آن حیوانیت که در وجود تو است، حیوان دیگری را بکش که حکایت این معنا را بکند در منا توجه به این معنا داشته باش که اگر حیوانیت خود را می یافتیم، آن را سر می بریدیم و می کشتیم؛ حالا این حیوان را به جای او می کشم.»[3]

در آیات و روایات، هدف دیگری نیز برای قربانی بیان شده است و آن کمک به نیازمندان جامعه است، که خدای متعال در این زمینه می فرماید: «وَالْبُدْنَ جَعَلْنَاهَا لَکُمْ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ لَکُمْ فِیهَا خَیْرٌ فَاذْکُرُوا اسْمَ اللَّهِ عَلَیْهَا صَوَافَّ فَإِذَا وَجَبَتْ جُنُوبُهَا فَکُلُوا مِنْهَا وَأَطْعِمُوا الْقَانِعَ وَالْمُعْتَرَّ کَذَلِکَ سَخَّرْنَاهَا لَکُمْ لَعَلَّکُمْ تَشْکُرُونَ[حج/36] و شترهای چاق و فربه را (در مراسم حج) برای شما از شعائر الهی قرار دادیم؛ در آنها برای شما خیر و برکت است؛ نام خدا را (هنگام قربانی کردن) در حالی که به صف ایستاده اند بر آنها ببرید؛ و هنگامی که پهلوهایشان آرام گرفت (و جان دادند)، از گوشت آنها بخورید، و مستمندان قانع و فقیران را نیز از آن اطعام کنید! این گونه ما آنها را مسخّرتان ساختیم، تا شکر خدا را بجا آورید.» و یا در حدیثی رسول خدا صلی الله علیه وآله می فرماید: «خداوند قربانی را مقرر و واجب کرده تا بینوایان و مسکینان از گوشت شان استفاده کنند و سیر شوند؛ پس آنها را اطعام کنید.»[4]

البته قربانی کردن در اسلام فلسفه های مختلف دیگری نیز دارد که پرداختن به آنها نیازمند وقت و نوشتار طولانی تری است که از اهداف این نوشتار خارج است، اما با توجه به این دو نکته ای که بیان شد به خوبی می توان نگاه جامعه اسلام را به این موضوع مشاهده کرد.
* حجت الاسلام محمدعلی کمالی نسب استاد حوزه علمیه قم
ـــــــــــــــــــــــــــــ
پی نوشت:
[1]. بحار الأنوار،علامه مجلسی، دار إحیاء التراث العربی‏،بیروت، ج‏96، ص: 297
[2]. شرح مصباح الشریعة، شهید ثانى‏، ترجمه عبد الرزاق گیلانى، پیام حق‏، ص: 164
[3]. پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران: مشعر، ١٣٨٧، ج1،ص268،به نقل از اسرار و معارف حج، ابوالحسن رفیعی قزوینی، ص40_ 41.
[4]. بحار الأنوار؛ ج‏96 ؛ ص296.

عرفه در صحیفه (2)| خلعت نعمت های فراوان و کاملت را بر تنم کنقرائت "دعای عرفه" با نوای محمود کریمی

انتهای پیام/

منبع خبر : تسنیم

محتوای این خبر به صورت خودکار از «تسنیم» دریافت شده و «مخبرنیوز» بدون هیچ دخل و تصرفی آنرا باز نشر داده است. اگر به هر دلیلی احساس می کنید محتوای منتشر شده مطلوب نیست، خواهشمند است با استفاده از این لینک ما را مطلع نمایید تا بدون درنگ آنرا حذف نماییم.
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه مخبرنیوز مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.
کلیدواژه های این خبر
قربانی کردن   دلبستگی   عید سعید قربان  
اخبار مرتبط
رئیسی: سراغ برج ساز و واردکننده ای بروید که مالیات نمی دهد / با کاسبان متضرر از کرونا باید مدارا کرد
حزب الله نیوز
سراغ برج ساز و واردکننده ای بروید که درآمد هنگفت دارد و مالیات نمی دهد
تابش کوثر
ضربه سنگین برگزاری محدود حج به اقتصاد مردم سومالی
فارس
بازار فروش دام تبریز و عدم رعایت پروتکل های بهداشتی
ایرنا
عید مومن زمانی است که اطاعت پروردگار عالم را می کند/ زدودن وابستگی های نفس به دنیا
راه دانا
بازار فروش دام در روز عید قربان
ایرنا
مراد از «ذبح عظیم» در قرآن کریم/ آیا قربانی کردن در روز های کرونایی جایز است؟
باشگاه خبرنگاران
بازار فروش دام سنندج و عدم رعایت پروتکل های بهداشتی
ایرنا
عیدقربان ؛عید پیکار با نفس و بازگشت به خویشتن است
جهانبین نیوز
عید قربان و فلسفه وجودی آن
برنا نیوز
ظریف: امت اسلامی نیازمند تغییر پارادیم برای بقا است
انصاف نیوز
ظریف: نجات بشر مستلزم قربانی کردن منافع خودخواهانه است
ایرنا
گنجینه آیین های عید بندگی در پایتخت وحدت؛ متاثر از کرونا
عصر هامون
عید قربان، خود و دیگران را قربانی نکنیم
ایسنا
77 گروه برای نظارت بر روند قربانی دام در فارس تشکیل شد
ایرنا
1445 راس دام در قربانگاه های استان سمنان قربانی می شود/مشارکت خیر دامغانی در قربانی های115 شهر
ایسنا
تمهیدات کشورها برای برگزاری مراسم عید قربان در سایه کرونا
ملیت
ذبح خیابانی دام بیماری مرگبار را به جانتان می اندازد/ سفارش و تحویل قربانی تنها با یک تلفن!
ملیت
کرونا رسم و رسومات مردم سیستان و بلوچستان را تغییر داد/ لزوم توجه به پروتکل های بهداشتی در اعیاد و مراسمات مذهبی
عصر هامون
نگرانی از بروز تب کریمه کنگو در روزهای گرم کرونایی
شوشان
توصیه های بهداشتی قربانی کردن در شرایط کرونایی
آفتاب
برگزاری مراسم آنلاین عید سعید قربان در اندونزی
شیعه نیوز
ذبح دام در عید قربان امسال چگونه انجام می شود؟
تابناک
توصیه های سازمان دامپزشکی برای ذبح دام در دسته های عزاداری
صبحانه با خبر
جشن غدیر در شهرها و روستاهای گلستان برگزار می شود
مهر نیوز
سرخط علم و اندیشه در هفته ای که گذشت
ایکنا
قیمت دام زنده
صدای ایران
جشن های عید قربان در سرتاسر تورنتو کانادا برگزار شد
شیعه نیوز
واکنش رئیس موسسه فقه اجتماعی به مصاحبه ای در مورد پویش «کاشتن به جای کشتن»
ایکنا
نماز؛ بافضیلت ترین وسیله تقرب به خداوند
ایکنا
فلسفه روز عرفه قربانی کردن هوا و هوس های نفسانی است
راه دانا
فلسفهء حج، تقویت وحدت و محبت است
تقریب نیوز
قربانی کردن مسلمانان و تبریک عید قربان! +عکس
روز پلاس
علم الهدی: دشمن به دنبال براندازی نظام ماست
میهن امروز
عید قربان،زیباترین جلوه بندگی در برابر پروردگار یکتا
صدا و سیما
حمایت از مظلومین، سیره پیامبر (ص) و ائمه اطهار است
شبستان
قربانی کردن 50 راس گوسفند از محل نیت موقوفه
صدا و سیما
یاسوج| ولایت پذیری و ولایتمداری از پایه های اصلی ایمان است
تسنیم
اقامه نماز باشکوه عید قربان در محوطه بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی+تصاویر
تسنیم
امام جمعه بجنورد: توجه به نماز انسان را در رسیدن به مقصد کمک می کند
تسنیم
اخبار مرتبط
bltحزب الله نیوز : رئیسی: سراغ برج ساز و واردکننده ای بروید که مالیات نمی دهد / با کاسبان متضرر از کرونا باید مدارا کرد
bltتابش کوثر : سراغ برج ساز و واردکننده ای بروید که درآمد هنگفت دارد و مالیات نمی دهد
bltفارس : ضربه سنگین برگزاری محدود حج به اقتصاد مردم سومالی
bltایرنا : بازار فروش دام تبریز و عدم رعایت پروتکل های بهداشتی
bltراه دانا : عید مومن زمانی است که اطاعت پروردگار عالم را می کند/ زدودن وابستگی های نفس به دنیا
bltایرنا : بازار فروش دام در روز عید قربان
bltباشگاه خبرنگاران : مراد از «ذبح عظیم» در قرآن کریم/ آیا قربانی کردن در روز های کرونایی جایز است؟
bltایرنا : بازار فروش دام سنندج و عدم رعایت پروتکل های بهداشتی
bltجهانبین نیوز : عیدقربان ؛عید پیکار با نفس و بازگشت به خویشتن است
bltبرنا نیوز : عید قربان و فلسفه وجودی آن
bltانصاف نیوز : ظریف: امت اسلامی نیازمند تغییر پارادیم برای بقا است
bltایرنا : ظریف: نجات بشر مستلزم قربانی کردن منافع خودخواهانه است
bltعصر هامون : گنجینه آیین های عید بندگی در پایتخت وحدت؛ متاثر از کرونا
bltایسنا : عید قربان، خود و دیگران را قربانی نکنیم
bltایرنا : 77 گروه برای نظارت بر روند قربانی دام در فارس تشکیل شد
bltایسنا : 1445 راس دام در قربانگاه های استان سمنان قربانی می شود/مشارکت خیر دامغانی در قربانی های115 شهر
bltملیت : تمهیدات کشورها برای برگزاری مراسم عید قربان در سایه کرونا
bltملیت : ذبح خیابانی دام بیماری مرگبار را به جانتان می اندازد/ سفارش و تحویل قربانی تنها با یک تلفن!
bltعصر هامون : کرونا رسم و رسومات مردم سیستان و بلوچستان را تغییر داد/ لزوم توجه به پروتکل های بهداشتی در اعیاد و مراسمات مذهبی
bltشوشان : نگرانی از بروز تب کریمه کنگو در روزهای گرم کرونایی
bltآفتاب : توصیه های بهداشتی قربانی کردن در شرایط کرونایی
bltشیعه نیوز : برگزاری مراسم آنلاین عید سعید قربان در اندونزی
bltتابناک : ذبح دام در عید قربان امسال چگونه انجام می شود؟
bltصبحانه با خبر : توصیه های سازمان دامپزشکی برای ذبح دام در دسته های عزاداری
bltمهر نیوز : جشن غدیر در شهرها و روستاهای گلستان برگزار می شود
bltایکنا : سرخط علم و اندیشه در هفته ای که گذشت
bltصدای ایران : قیمت دام زنده
bltشیعه نیوز : جشن های عید قربان در سرتاسر تورنتو کانادا برگزار شد
bltایکنا : واکنش رئیس موسسه فقه اجتماعی به مصاحبه ای در مورد پویش «کاشتن به جای کشتن»
bltایکنا : نماز؛ بافضیلت ترین وسیله تقرب به خداوند
bltراه دانا : فلسفه روز عرفه قربانی کردن هوا و هوس های نفسانی است
bltتقریب نیوز : فلسفهء حج، تقویت وحدت و محبت است
bltروز پلاس : قربانی کردن مسلمانان و تبریک عید قربان! +عکس
bltمیهن امروز : علم الهدی: دشمن به دنبال براندازی نظام ماست
bltصدا و سیما : عید قربان،زیباترین جلوه بندگی در برابر پروردگار یکتا
bltشبستان : حمایت از مظلومین، سیره پیامبر (ص) و ائمه اطهار است
bltصدا و سیما : قربانی کردن 50 راس گوسفند از محل نیت موقوفه
bltتسنیم : یاسوج| ولایت پذیری و ولایتمداری از پایه های اصلی ایمان است
bltتسنیم : اقامه نماز باشکوه عید قربان در محوطه بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی+تصاویر
bltتسنیم : امام جمعه بجنورد: توجه به نماز انسان را در رسیدن به مقصد کمک می کند




 |  درباره ما |  ارتباط با ما |  تبلیغات |  آخرین پستها |  تیتراخبار |  خبرگزاریها |  صفحه اصلی | 

مخبر جامعترین و بزرگترین سایت جمع آوری اخبار ایران می باشد که توسط موتور هوشمند جمع آوری و پیش پردازش اخبار هزاران فید خبری را جمع آوری نموده و در اختیار مخاطبان قرار می دهد.
مخبر هیچگونه مسئولیتی در قبال محتوای منتشر شده نخواهد داشت.